W celi brazylijskiego więzienia spotykają się dwaj skrajnie różni mężczyźni: rewolucjonista i gej, który ucieka od brutalnej rzeczywistości, opowiadając fabuły starych filmów. Z czasem ich relacja przeradza się w grę pozorów, w której stawką jest życie.

W dusznej celi brazylijskiego więzienia, w czasach wojskowej dyktatury, spotyka się dwóch mężczyzn. Valentin Arregui, grany przez Raula Julię, to lewicowy rewolucjonista, twardy idealista torturowany za swoje przekonania. Jego towarzyszem niedoli jest Luis Molina, w którego wcielił się William Hurt – gej odsiadujący wyrok za „sprowadzanie małoletniego na drogę zguby”. Aby przetrwać monotonię i brutalność więziennego życia, Molina snuje opowieści. Ucieka w świat starych filmów, a jego ulubioną historią jest ta o uwodzicielskiej „kobiecie-pająku” z nazistowskiego filmu propagandowego. Z czasem między skrajnie różnymi mężczyznami rodzi się niezwykła więź, która zostanie wystawiona na najcięższą próbę, gdy na jaw wyjdą prawdziwe motywacje Moliny.

Zobacz recenzje filmu „Pocałunek kobiety pająka" na YouTube

Ta klaustrofobiczna opowieść, oparta na powieści Argentyńczyka Manuela Puiga, trafiła na ekran dzięki determinacji brazylijsko-argentyńskiego reżysera Héctora Babenco. Scenariusz napisał Leonard Schrader, a zdjęcia zrealizowano w São Paulo. Droga do powstania filmu była wyboista, zwłaszcza w kwestii obsady. Początkowo w roli Moliny obsadzono legendarnego Burta Lancastera, który jednak musiał zrezygnować z projektu z powodów zdrowotnych. Wtedy dołączył William Hurt, który zaproponował rolę Valentina Raulowi Julii, dając mu jednocześnie wolny wybór postaci. Julia zdecydował się na rewolucjonistę, uznając, że rola Moliny jest zbyt bliska jego własnej ekspresji. Hurt z kolei zapragnął zmierzyć się z wymagającym i nieoczywistym wcieleniem homoseksualnego gawędziarza. Ostatecznie wybór okazał się strzałem w dziesiątkę, a chemia między odtwórcami głównych ról stała się jednym z najmocniejszych punktów filmu.

Po premierze krytyczki i krytycy nie szczędzili pochwał. Współczesny konsensus krytyków, zebrany w serwisie Rotten Tomatoes, opisuje film jako „tkliwą eksplorację norm seksualnych i społecznych, podniesioną przez świetne role Hurta i Julii”. Już w momencie premiery recenzentki i recenzenci docenili poruszający sposób, w jaki oddano realia południowoamerykańskiego więzienia oraz psychologiczną głębię relacji bohaterów. Oczywiście, pojawiły się też głosy zarzucające scenariuszowi pretensjonalność, ale utonęły one w morzu zachwytów. Prawdziwa lawina nagród była tylko kwestią czasu. William Hurt za swoją kreację otrzymał statuetkę dla najlepszego aktora na festiwalu w Cannes, a kilka miesięcy później odebrał za nią Oscara. Sam film przeszedł do historii jako pierwsza niezależna produkcja nominowana do Oscara w kategorii Najlepszy film.

Pocałunek kobiety pająka to jednak coś więcej niż tylko festiwalowy hit. To kamień milowy w historii kina queer. W latach 80., w szczytowym okresie epidemii AIDS, Babenco stworzył dzieło, które z niezwykłą czułością i złożonością portretuje relację geja i heteroseksualnego mężczyzny. Film unika taniej sensacji i dosłowności, skupiając się na emocjonalnej bliskości, zaufaniu i zdradzie. Postać Moliny, wymykająca się prostym definicjom, stała się jedną z najbardziej skomplikowanych i fascynujących queerowych postaci w kinie. Oscar dla Williama Hurta był nie tylko triumfem aktora, ale też symbolicznym gestem, który otworzył drzwi dla bardziej dojrzałej i empatycznej reprezentacji osób LGBT+ w mainstreamie.