Film Stephena Daldry'ego to poruszająca opowieść o 11-letnim synu górnika, który wbrew woli ojca i społecznym stereotypom zamienia rękawice bokserskie na baletki. W surowym świecie strajkującej Anglii lat 80. chłopak odkrywa, że taniec jest jego jedynym sposobem na wyrażenie siebie.

W sercu północno-wschodniej Anglii, w cieniu kopalnianych szybów i narastającego napięcia podczas wielkiego strajku górników z lat 1984-1985, dorasta 11-letni Billy. Jego ojciec i brat, jak większość mężczyzn w ich społeczności, walczą na pierwszej linii protestów, a od Billy'ego oczekują jednego: by był twardy. Chłopak posłusznie zakłada więc rękawice bokserskie, choć każdy cios wydaje mu się obcy. Wszystko zmienia się, gdy przypadkiem trafia na zajęcia baletu prowadzone przez panią Wilkinson. W tańcu odnajduje wolność i głos, którego brakowało mu w zdominowanym przez męską siłę i frustrację świecie. Swoją nową pasję musi jednak ukrywać, bo w jego otoczeniu chłopiec w baletkach to temat tabu, natychmiast budzący homofobiczne skojarzenia.

Zobacz recenzje filmu „Billy Elliot" na YouTube

Za kamerą stanął Stephen Daldry, a scenariusz napisał Lee Hall, powołując do życia historię, która poruszyła publiczność na całym świecie. Główną rolę powierzono debiutującemu na ekranie Jamie'emu Bellowi, wybranemu spośród około dwóch tysięcy kandydatów. Jego kreacja, pełna dziecięcej wrażliwości i determinacji, stała się sercem filmu. Partnerowali mu znakomici Gary Lewis jako surowy, lecz kochający ojciec oraz Julie Walters w roli cynicznej, ale oddanej nauczycielki tańca. Zdjęcia, które trwały siedem tygodni, realizowano w autentycznych lokacjach, między innymi w okolicach Easington Colliery, angażując ponad czterystu lokalnych mieszkańców jako statystów, co nadało opowieści niezwykłego realizmu. Co ciekawe, film pierwotnie nosił tytuł Dancer i pod nim został pokazany na festiwalu w Cannes, jednak zmieniono go, by uniknąć pomyłek z głośnym wówczas Tańcząc w ciemnościach.

Premiera w Cannes w maju 2000 roku zapoczątkowała triumfalny pochód filmu przez światowe kina. Zrealizowany za skromne 5 milionów dolarów, Billy Elliot zarobił ich ponad 109, co było ogromnym sukcesem komercyjnym. Jeszcze większe wrażenie zrobił jednak na krytykach i widzach. Pozytywne recenzje sypały się z każdej strony, a portale takie jak Rotten Tomatoes odnotowały poparcie na poziomie 85% wśród krytyków i 91% w głosach publiczności. Film obsypano deszczem nagród i nominacji. Akademia Filmowa doceniła go trzema nominacjami do Oscara, w tym za reżyserię i scenariusz. Prawdziwy triumf święcił jednak w domu – zdobył trzy nagrody BAFTA: dla najlepszego brytyjskiego filmu roku (Alexander Korda Award), dla Jamiego Bella (najlepszy aktor pierwszoplanowy) oraz dla Julie Walters (najlepsza aktorka drugoplanowa).

Billy Elliot nie jest jednak tylko opowieścią o podążaniu za marzeniami. To film głęboko zakorzeniony w tematyce queerowej, który odważnie stawia czoła toksycznej męskości. Centralny konflikt rodzi się z homofobicznego stereotypu, że taniec nie jest zajęciem dla „prawdziwego” chłopaka. Film pokazuje, jak ten lęk niszczy relacje i ogranicza wolność. Obok Billy’ego pojawia się jego przyjaciel Michael, grany przez Stuarta Wellsa, który otwarcie eksperymentuje ze swoją ekspresją płciową i tożsamością. To właśnie jego postać wprowadza do fabuły jednoznaczny wątek gejowski. Siłę queerowego odczytania filmu przypieczętowuje finałowa scena, w której dorosły Billy występuje w awangardowej wersji Jeziora Łabędziego w choreografii Matthew Bourne’a, gdzie wszystkie role łabędzi tańczą mężczyźni. Nic dziwnego, że film zdobył nagrodę GLAAD Media Award i do dziś jest uznawany przez krytyków za ważne dzieło dla społeczności LGBT.