Czy polscy rodzice są gotowi na wszystko?

- Marcel Kucaj -

W aspekcie społecznym, szerszym od czysto biologicznego, w rozumieniu więzi społecznych, a nie genetycznych, rodzina jest niezwykle ważna. Po prostu i dla każdego. To rodzina przychodzi nam z pomocą w chwili zwątpienia. To rodzina pcha nas do przodu w objęcia sukcesu. To rodzina jest bezpiecznym repozytorium naszych sekretów i marzeń.

Jako dorośli, w odróżnieniu od dzieci, nabyliśmy odpowiednio bogate zasoby do wykorzystania w walce z codziennością. Przede wszystkim posiadamy ukształtowaną osobowość, mieliśmy też szansę zdobyć doświadczenie, z którego teraz możemy czerpać. Jesteśmy również w stanie podejmować samodzielnie decyzje, których konsekwencje powinny dotyczyć jedynie nas samych. Jednak wraz z pojawieniem się w rodzinie wrażliwego i delikatnego dziecka – czy to biologicznego, czy nie – nabywamy wrażliwości, która paradoksalnie staje się zarówno naszym słabym punktem, jak i motorem do ochrony słabszych.

Adopcja to dobro dziecka, a nie kaprys rodziców

Tak naprawdę kwestia adopcji dzieci przez pary nieheteroseksualne nie jest głównie kwestią pragnień dorosłych tworzących dany związek, ale przede wszystkim dobra dziecka. Dobra, na które wskazują i pionierska praca naukowa pt. „Instynkt ojcowski u mężczyzn homo- i biseksualnych” Martina B. Gryszkiewicza, i badania podłużne dr Nanette Gartrell na parach lesbijek. Jak jednak wygląda sytuacja rodzicielska osób i par nieheteroseksualnych w Polsce i zagranicą?

Polskie prawo adopcyjne nie stawia w korzystnym świetle osób samotnych, ale i względem par piętrzy nie lada problemy. Najłatwiej zdają się więc mieć ci, którzy wychowują z partnerem dziecko z poprzedniego związku. Sytuacji nie ułatwia ciągle tabuizowane ujawnienie orientacji seksualnej, więc zaryzykuję stwierdzenie, że po części sami codziennie pracujemy na sytuację, na którą później narzekamy. Niemniej względnie niedawno na łamach „Newsweeka” poznaliśmy wyoutowaną, szczęśliwą parę lesbijek wychowujących syna, co tylko udowadnia, że realia polskich nieheteroseksualnych rodziców ulegają zmianom na lepsze. Powolnym, ale zauważalnym. Da się? Tak, tylko trzeba nam więcej odwagi i wiary w siebie.

Z rodzicielstwem na świecie bywa lepiej, szczególnie w krajach, które usankcjonowały związki partnerskie i małżeństwa jednopłciowe, co pokazują przykłady Neila Patricka Harrisa i jego męża Davida Burtki, Rufusa Wainwrighta i Jörna Weisbrodta oraz Ryana Murphy’ego i Davida Millera. Naturalny więc był (i jest) kolejny etap zmian społecznych: umożliwienie adopcji przez osoby i pary jednopłciowe. Warto jednak zauważyć, że kwestia coming outu w krajach typu Dania, Kanada, Holandia, Francja czy USA nie jest tak drażliwa, jak w Polsce.

…więc chodź obalić mój mit

Pomimo przeciwności losu bez względu na kraj, w którym mieszkamy, chcemy wychowywać dzieci. Własne, partnera z poprzedniego związku lub adoptowane – i nie ma w tym nic niewłaściwego czy nienaturalnego, gdyż instynkt rodzicielski pojawia się u człowieka bez względu na płeć i orientację seksualną.

Czy jednak aby przypadkiem dorastanie dziecka w rodzinie z dwoma ojcami lub dwiema matkami nie ma wpływu na jego psychikę? Czy takie dziecko nie „stanie się” homoseksualne?

Z pytaniem drugim sam się rozprawię, informując wszem i wobec, że mimo wszystko osoby nieheteroseksualne urodziły się w rodzinach różnopłciowych, co mówi samo za siebie. Pytanie pierwsze ma też prostą, choć może nieco zaskakującą odpowiedź: wychowanie dziecka w rodzinie nieheteroseksualnej ma wpływ na jego psychikę, ale ewidentnie nie taki, jakiego spodziewają się przeciwnicy adopcji przez pary jednopłciowe. Nie zdradzając zbyt wiele z pracy Gryszkiewicza, nadmienię tylko, że dziecko z rodziny jednopłciowej jest bardziej empatyczne od dziecka z rodziny heteroseksualnej, ponieważ poświęca się mu więcej czasu. Nie umniejsza się jego problemów, a z większą uwagą słucha się tego, co ma do powiedzenia. Sami rodzice są też bardziej wyczuleni na wszelkie objawy bólu psychicznego, który przecież często doświadczali jako dzieci, dzięki czemu łatwiej je wychwytują, rozumieją i są dla dziecka oparciem, gdy ono tego potrzebuje. Autor nie deprecjonuje „standardowego” modelu rodziny, ale podkreśla, że idealizowanie go pozbawione jest merytorycznych, naukowych podstaw. To jednak tylko wierzchołek góry lodowej, którą odkrywa Gryszkiewicz w swej monografii.

Pytanie, czy lepiej jest dla dziecka, gdy wychowuje się z dwoma ojcami lub dwiema matkami bądź w domu dziecka, w ogóle nie powinno mieć miejsca, jednak to na nas – znowu – spada obowiązek walki ze szkodliwymi stereotypami, a zmiany powinno zaczynać się od siebie. Bo co się dzieje z tymi, którzy nie mają kochającej rodziny? Co z zagubionymi duszami, którym zabrakło wsparcia bliskich w godzinie słabości? Cóż, większość uczy się iść samotnie przez życie… ale nie wszyscy są tak silni.