Parada Równości 2005 przed Tybunałem w Strasburgu

Helsińska Fundacja Praw Człowieka (HFPCz) otrzymała informację, że Europejski Trybunał Praw Człowieka (ETPCz) wydał decyzję o dopuszczalności w sprawie Tomasz Bączkowski i inni przeciwko Polsce (decyzja z 5 grudnia 2006). Sprawa ta dotyczy zakazu Parady Równości 2005 w Warszawie, wydanego przez ówczesnego Prezydenta m. st. Warszawy.

Decyzja o dopuszczalności oznacza, że po wstępnym zbadaniu sprawy ETPCz uznał, że skarga dotyczy istotnych zagadnień faktycznych i prawnych, których rozważenie wymaga rozpatrzenia sprawy co do meritum. Tym samym ETPCz uznał, że sprawa nie jest oczywiście bezzasadna oraz, że nie istnieją inne powody, które mogłyby prowadzić do uznania jej za niedopuszczalną (w szczególności nie został przekroczony sześciomiesięczny termin na wniesienie skargi). W praktyce wydanie decyzji o dopuszczalności przez Europejski Trybunał Praw Człowieka oznacza, że sprawa zostanie rozpoznana pod względem merytorycznym oraz zostanie wydany w niej wyrok. Decyzja taka nie przesądza jednak, jaka będzie treść wyroku. Wyroku Trybunału w Strasburgu należy się spodziewać w pierwszej połowie 2007 r.

Sprawa Parady Równości była opisywana i szeroko komentowana w mediach. Dnia 10 maja 2005 r. Fundacja Równości złożyła wniosek o organizację Parady Równości, mającej być demonstracją na rzecz równości grup dyskryminowanych, szczególnie mniejszości seksualnych. Prezydent m.st. Warszawy Lech Kaczyński, zgodnie ze swoimi wcześniejszymi zapowiedziami wydał decyzję odmawiającą zezwolenia na zajęcie pasa ruchu drogowego (na podstawie Prawa o Ruchu Drogowym). W związku z powyższym, organizatorzy Parady Równości złożyli wnioski o zorganizowanie 8 wieców. Prezydent m.st. Warszawy nie zgodził się na zorganizowanie 6 z planowanych wieców. Dnia 11 czerwca 2005 r. odbyła się nielegalna Parada Równości, która stała się aktem :obywatelskiego nieposłuszeństwa". Decyzje Prezydenta m.st. Warszawy zostały uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze oraz przez Wojewodę Mazowieckiego, jednakże nie rozstrzygały kwestii czy doszło do naruszenia praw jednostki. Prawnicy z Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka przygotowali skargę do ETPCz na naruszenie przez Polskę art. 11 (wolność zgromadzania się), 13 (prawo do skutecznego środka odwoławczego) oraz 14 (zakaz dyskryminacji) Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Skarga została złożona dnia 16 grudnia 2005 r. skarga do Trybunału została złożona 16 grudnia 2005 r. przez Fundację Równości oraz przez organizatorów 5 wieców związanych z Paradą Równości: Tomasza Bączkowskiego, Roberta Biedronia, Ingę Kostrzewę, Krzysztofa Kliszczyńskiego oraz Tomasza Szypułę. Skarżący nie wystąpili o zadośćuczynienie za poniesioną stratę, ponieważ udało im się ostatecznie zorganizować zgromadzenie, choć było ono nielegalne. Poprzez złożenie skargi chcieli podkreślić, iż żaden obywatel w demokratycznym państwie nie powinien być zmuszany w wyniku działań polityków do odwoływania sie do aktów obywatelskiego nieposłuszeństwa.

W decyzji o dopuszczalności z dnia 5 grudnia 2006 r. przedstawiony został stan faktyczny sprawy, zarzuty stawiane przez skarżących na tle Europejskiej Konwencji Praw Człowieka oraz argumenty podnoszone przez skarżących na poparcie skargi oraz przez Rząd RP na ich odparcie. Co ciekawe przy opisie stanu faktycznego cytowany jest wywiad (zamieszczony w Gazecie Wyborczej z 20 maja 2005 r.) Ewy Siedleckiej z Prezydentem m.st. Warszawy, który deklarował w nim m.in. że "nie czytał zawiadomienia o Paradzie, ale zakaże Parady niezależnie od tego co napisali". W decyzji o dopuszczalności omówiony został także wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 stycznia 2006 r., wydany na skutek wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich, w którym TK uznał art. 65a Prawa o ruchu drogowym za niezgodny z Konstytucją. Przypomnijmy, że wniosek RPO był wynikiem wadliwego stosowania tego przepisu, co miało miejsce także w przypadku Parady Równości 2005.

(info)