W adaptacji powieści Evelyna Waugha w reżyserii Juliana Jarrolda, młody student Oksfordu zostaje wciągnięty w orbitę charyzmatycznego arystokraty i jego rodziny, odkrywając świat namiętności, wiary i zakazanych uczuć w przededniu wielkiej wojny.

W adaptacji słynnej powieści Evelyna Waugha, młody student Oksfordu, Charles Ryder, poznaje charyzmatycznego i ekscentrycznego arystokratę, Sebastiana Flyte’a. Ta znajomość staje się dla niego przepustką do świata, o jakim dotąd nie śmiał marzyć – do wspaniałej posiadłości Brideshead i kręgu dekadenckiej, katolickiej rodziny Marchmainów. Charlesa, człowieka z klasy średniej, fascynuje nie tylko beztroski styl życia Sebastiana, ale z czasem także jego siostra Julia oraz chłodna, zdeterminowana matka, lady Marchmain. Niewinna przyjaźń przeradza się w skomplikowaną sieć uczuć, lojalności i konfliktów, w której ścierają się miłość, wiara i społeczne konwenanse, a postępujący alkoholizm Sebastiana rzuca cień na idylliczny obraz arystokratycznego życia.

Zobacz recenzje filmu „Powrót do Brideshead" na YouTube

Przeniesienie tej gęstej, wielowątkowej prozy na ekran było wyzwaniem, którego podjął się reżyser Julian Jarrold we współpracy ze scenarzystami, Jeremym Brockiem i Andrew Daviesem. Co ciekawe, nie była to pierwsza próba — kilka lat wcześniej projekt miał reżyserować David Yates, a w obsadzie figurowały takie gwiazdy jak Paul Bettany, Jude Law i Jennifer Connelly. Gdy tamta produkcja upadła z powodu problemów budżetowych, pałeczkę przejął Jarrold, kompletując nową, znakomitą obsadę z Matthew Goode’em, Benem Whishawem i Hayley Atwell w rolach głównych. Zdjęcia zrealizowano latem 2007 roku, a za filmowe Brideshead ponownie posłużyła majestatyczna posiadłość Castle Howard w North Yorkshire, znana już widzom z kultowego serialu z 1981 roku.

Sercem opowieści jest bezsprzecznie relacja Charlesa i Sebastiana, a twórcy filmu postanowili uczynić ją znacznie bardziej jednoznaczną niż w literackim pierwowzorze. Wprowadzając do scenariusza gejowski pocałunek, podkreślili homoerotyczne napięcie, które w powieści pozostawało w sferze niedopowiedzeń. Ten odważny krok, choć doceniony nominacją do nagrody GLAAD Media Award, nie wszystkich przekonał. Część krytyków, jak Geoffrey Macnab z The Independent, uznała, że twórcy i tak „pozostają nieśmiali”, nie decydując się na pełne „wyoutowanie” wątku. Mimo to, dla wielu widzek i widzów queerowych, film stał się ważnym głosem, który odważniej niż poprzednie adaptacje eksplorował naturę fascynacji łączącej obu mężczyzn.

Film Jarrolda spotkał się z mieszanym odbiorem, uzyskując 62% pozytywnych recenzji w serwisie Rotten Tomatoes. Krytycy chwalili przede wszystkim stronę wizualną – zdjęcia, kostiumy i scenografię, które z pietyzmem odtwarzały realia brytyjskiej arystokracji. Uznanie zdobyło też aktorstwo, zwłaszcza kreacje Emmy Thompson jako lady Marchmain i Michaela Gambona w roli jej męża. Pojawiły się jednak głosy zarzucające adaptacji spłycenie psychologiczne i fabularne. A.O. Scott z The New York Times nazwał film „nudnym, zdezorientowanym i banalnym”, z kolei legendarny Roger Ebert określił go jako „dobry, solidny przykład brytyjskiego dramatu kostiumowego”, choć ustępujący serialowi z lat 80. przez konieczność skompresowania materiału do nieco ponad dwóch godzin.

Spory budziły również inne zmiany adaptacyjne. Scenarzyści postawili na wyeksponowanie miłosnego trójkąta między Charlesem, Sebastianem a Julią, co niektórzy puryści uznali za uproszczenie złożonych relacji z powieści. Zmieniono także finał – filmowa scena, (spoiler :-). Mimo tych kontrowersji, Powrót do Brideshead pozostaje dziełem wizualnie olśniewającym i odważnym w swojej interpretacji queerowych podtekstów, które od dekad fascynują czytelniczki i czytelników prozy Waugha.