Lipa! Czyli Kochanowski komentuje

Pytają mnie ludzie ciągle: Jacek, jak to jest, piszesz w jednej "Lipie" o miłości, o Tomku, o wybaczaniu, o budowaniu pozytywnych, wieloletnich więzi, a potem zachwycasz się "nagimi środami" w Przychodni warszawskiej, albo mówisz, że monogamia to narzucona norma kulturowa. O co właściwie Ci chodzi? Dochodzi do tego, że jedni zarzucają mi hipokryzję i nadmierną "ugodowość" wobec norm społecznych, podczas, gdy równocześnie inni wrzeszczą na mnie, że jestem wyuzdany dewiant, który deprawuje młodzież. Raz piszę, że trzeba robić dyskoteki w Wielki Piątek, a potem, żeby prowadzić dialog społeczny. Pomieszanie z poplątaniem i brak konsekwencji.

Myślę sobie jednak, że to nie ja jestem niekonsekwentny, tylko rzeczywistość, która nas otacza i którą, koniec końców, współtworzymy, jest niekonsekwentna, zmienna, niestabilna. Dlatego im człowiek więcej nabiera doświadczenia życiowego, im bardziej siwy i łysy jednocześnie się staje, tym głupszy się czuje, bo okazuje się, że na nic prostej recepty nie ma. Zazwyczaj obrońcy tzw. klasycznej definicji prawdy powiadają, że nie ma nic bardziej stałego, pewnego i jednoznacznego, niż rzeczywistość fizyczna: można ją zmierzyć, opisać i wszystko wiadomo. Zawsze będzie obowiązywało prawo grawitacji czy prawa dynamiki Newtona. Ciało zanurzone w cieczy straci zawsze na wadze tyle... Niestety. Przyszedł razu pewnego Einstein niejaki i oświadczył zdumienie wzbudzając, że także w obrębie zjawisk fizycznych obowiązuje zasada - metazasada - względności. Ciało, które opisywane z jednego punktu odniesienia pozostaje w bezruchu, z innego punktu podglądane porusza się z ogromną prędkością. Ba, eksperymenty na poziomie subatomowym przeprowadzone wskazują, że jedna i ta sama molekuła może znajdować się równocześnie w dwóch miejscach i nie jest to żadne złudzenie. Jeśli ta wydawałoby się stabilna rzeczywistość fizyczna okazuje się tak zwariowana, to czegóż oczekiwać od o wiele mniej ustabilizowanej rzeczywistości ludzkich przeżyć?

Świat człowieka, a mówiąc szerzej, świat kultury po prostu, nie jest jednoznacznym systemem, który można prześwietlić i zadysponować odpowiednią receptę: należy się czem prędzej seksualnie rozpasać, albo: należy wprowadzić obowiązkowe pasy cnoty dla zamężnych i zażonnych. Zaprawdę, powiadam Wam, dupa. Otóż nie ma żadnego bezwzględnego "należy", bowiem każde "należy" wygląda inaczej z różnych perspektyw. Opowiadając o "gołych środach" wiem o tym, że dla jednych będę fajnym, wyluzowanym gostkiem, który cieszyć się seksem jako dziecię bezwinne potrafi, a dla innych,w naszym kraju dla przygniatającej większości gejów i lesbijek, kąśliwie zauważmy, i to mimo tego, że jedynymi pismami gejowskimi, które na naszym rynku się ostały, są pisma wydawane przez korporację "Pink Press", otóż dla innych onych będę żałosnym dupkiem, który nie potrafi kochać i do "puszczania się" swojskiego dorabia ideologię. I jest tak z dwóch powodów: po pierwsze dlatego, że mamy niepowstrzymaną potrzebę do katalogowania wszystkich i wszystkiego, tudzież szufladkowania, segregowania i porządkowania, poprzez nadawanie jasnych i jednoznacznych etykietek: PALANT albo SPOKO GOSTEK. To umożliwia utrzymanie wrażenia, że rzeczywistość jest schludna i poukładana. A po drugie: uwielbiamy konstruować tę "mapę rzeczywistości" przy pomocy schludnych opozycji: czarne - białe, dobre - złe, jasne - ciemne. Problem polega na tym, że te pragnienia higieny i porządku mają się nijak do skomplikowanego kłącza relacji międzyludzkich, które nas otaczają.

Kochanowski zatem, Panie i Panowie, nie ma żadnej możliwości, by orzekać, co jest słuszne i co ewentualnie "należy". Bo jeśli nawet dziś, tu i teraz, istotnie wydaje się, że coś jest wskazaną strategią postępowania, to z innego punktu widzenia rzecz okazuje się wyglądać zupełnie inaczej. Czytaliście już, mam nadzieję, powieść Bartka Żurawieckiego "Trzech panów w łóżku nie licząc kota. Romans pasywny". Jeśli nie, to zróbcie to, bardzo proszę. Otóż tam jest o trójkącie, właśnie tytułowych "trzech panach w łóżku". Żurawiecki to facet naprawdę błyskotliwy i jeśli chciało mu się napisać romansidło gejowskie, to coś w tym musi być i warto poszukać tego czegoś. Tym czymś, że zaryzykuję hipotezę, jest rodzaj pod tekstem ukrytej tęsknoty za uwolnieniem naszych codziennych międzyludzkich relacji od tych wszystkich kulturowych "należy", nie dlatego, że kulturowe "należy" są złe i w ogóle "róbta co chceta", tylko dlatego, że te "należy" osaczają nas w taki sposób, że ogarnia nas panika, gdy okazuje się, że właśnie zbliżyliśmy się do granicy jakiegoś "należy". Ogarnia nas wtedy lęk, bo owe "należy" właśnie służy nam do budowania mapy świata. Jeśli "należy" utraci swoją ważność, ważność utraci cały obraz rzeczywistości, który mamy pieczołowicie poukładany w naszych głowach. To musi wzbudzać lęk. A lęk wzbudza agresję.
Dlatego nie wystarczy w komentarzu pod moimi tekstami napisać: nie zgadzam się, w moim systemie wartości "gołe środy" się nie mieszczą, to rozpasanie jest i demoralizacja jest. Nie, w imię obrony ważnego dla kogoś "należy" trzeba Kochanowskiego zmieszać z błotem i poniżyć, zdeptać, zgnoić, wyżyć się na szczerzui bezwartościowej i napisać makolągwie, że nie umie kochać toto, że dorabia ideologię do puszczania się toto, że palant, kretyn i larwa o zaiste przygruntowej inteligencji. Bo gdyby jego inteligencja ponad grunt się wzniosła, to by dostrzegł, jak błędne, wypaczone, niemoralne są jego na świat poglądy. A skoro do błędu przyznać się nie chce, należy uniemożliwić mu wypowiadanie się publiczne na jakiekolwiek tematy. To jest już odjazd zupełny, przejrzyjcie, proszę, posty pod moimi poprzednimi "Lipami", geje, domagający się tolerancji od społeczeństwa apelują do "Innej Strony", żeby nie publikowała Kochanowskiego, bo pisze rzeczy straszne! To jest dokładnie ta sama logika, która uderzyła w Dorotę Nieznalską i jej "Pasję": komuś, z kim się nie zgadzam, zamknąć gębę czem prędzej należy, albowiem świata harmonię bezczelnie burzy. Nie mogę mieć jednakowoż o logikę tę żalu, bo ta logika i agresja z niej swój początek biorąca - jak zresztą każda agresja - jest wyrazem lęku: skoro mój obraz świata jest prawdziwy i słuszny, to obraz świata, jaki prezentuje Kochanowski w swoich tekścikach, jakże potwornych pod każdym możliwym względem, i który to obraz jest sprzeczny z moim, nie może być prawdziwy i w związku tym Kochanowski jest kłamca, łgarz i deprawator i na stos z Kochanowskim. Świat według Kochanowskiego jest tak bardzo fałszywy, jak bardzo prawdziwy jest świat według tych, co Kochanowskiego nie znoszą.

Tu jest pogrzebany piesek. Świat człowieka, świat ludzkich wartości, czyli świat relacji między ludźmi, nad którymi wiszą te wszystkie "należy" jest zaiste skomplikowany i wymyka się jednoznacznym klasyfikacjom w kategoriach czerni i bieli. Taki trójkąt choćby, opisany przez Bartka Żurawieckiego. Tłumaczył mi ostatnio znajomy: Jacek, ale to nie jest związek, to jest chore, to jest nienormalne jakieś. Odpowiedziałem mu, że spoko, z jego perspektywy, ze względu na jego system wartości, to nie jest związek, ale z perspektywy ludzi, którzy decydują się w to wejść, związkiem to jest. I wchodzą, i ponoć fajnie się mają. Powstaje pytanie kluczowe, pytanie dręczące i kulminacyjne: kto decyduje o tym, co jest, a co nie jest związkiem? Tak, brawo, my sami. Sęk w tym, żeby nie zionąć od razu nienawiścią do kogoś, kto przypadkiem pogląd ma inny. Odmienne na rzecz całą spojrzenie. Ponieważ ta różnorodność nasza, to zróżnicowanie nieposkromione jest, było i dopóki ludzkość nie urządzi sobie jakiegoś ostatecznego kęsim - kęsim, będzie. Szkopuł w tym, byśmy zechcieli tę niejednoznaczność, wielobarwność i różnorodność zaakceptować. Ba, nauczyli się nią fascynować!

Dlatego raz piszę, żeby te dyskoteki wielkopiątkowe urządzać, bo ów postulat radykalny rodzi się we mnie z konfrontacji z łysymi wrzeszczącymi, że Polska jest ich i pedały won. No to się ma ochotę radykalnie zakrzyknąć: taki rympał! A potem idę gdzieś, ot nas przykład na spotkanie dyskusyjne katolickiego koła naukowego etyki i okazuje się, że można normalnie rozmawiać i wymieniać się argumentami, że także teologowie katoliccy mogą słuchać z uwagą argumentów. I myśl się rodzi nieśmiała, że może szkoda te zalążki dialogu niszczyć wyskokami. Dlatego nie można dać jasnej, precyzyjnej i jednoznacznej odpowiedzi, co "należy"... Albo choćby mój spór z Bartkiem Żurawieckim o outowanie polityków: jasne, że jak słyszę zakłamanego i dwulicowego faceta, o którego preferencjach wszyscy wiedzą, który zapowiada, że po dojściu do władzy zrobi rewolucję moralną, to szlag mnie trafia. Ale potem, jak oglądam te komisyje śledcze i widzę te agresję zaplutych ze złości politykierów, no to znowu naprawdę tracę ochotę na wywoływanie kolejnego skandalu, który i tak utonie w tych wszystkich brudach....

I jedno mi się marzy, żebyśmy wreszcie, my ludzie w tym kraju, bez względu na to, co i z kim (a także z iloma osobami) robimy w łóżku (lub w innych miejscach), nauczyli się zwyczajnie ze sobą rozmawiać, szanując swoje prawo do własnej mapy świat. Mam dość agresji. Amen.

Jacek Kochanowski