Wtorek, 03.07.2018, Aktualizacja: Środa, 01.04.2026
Polskie Towarzystwo Seksuologiczne o sytuacji osób transpłciowych
Oficjalne stanowisko w kwestiach społecznych, zdrowotnych i prawnych
Polskie Towarzystwo Seksuologiczne opublikowało oficjalne stanowisko w sprawie sytuacji społecznej, zdrowotnej i prawnej osób transpłciowych. W oświadczeniu organizacja zwraca uwagę na dyskryminację, z jaką mierzy się ta grupa, przedstawia wskazówki, którymi powinni kierować się specjaliści zajmujący się zdrowiem psychicznym, somatycznym i seksualnym, a także wspomina o znaczeniu języka i ustaleń prawnych w życiu transpłciowych osób. W oświadczeniu napisano też, że przeprowadzanie terapii reparatywnych jest "niewskazane, nieskuteczne i nieetyczne".
W tym tygodniu Polskie Towarzystwo Seksuologiczne wydało oficjalne stanowisko w sprawie sytuacji prawnej, zdrowotnej i społecznej osób transpłciowych. Jak podała organizacja, przesłanką do stworzenia oświadczenia były tezy sformułowane w Deklaracji Praw Seksualnych Światowego Towarzystwa Zdrowia Seksualnego, a konkretnie "postrzeganie praw seksualnych jednostki jako praw człowieka oraz uznanie ich przestrzegania za warunek konieczny do osiągnięcia i utrzymania zdrowia seksualnego".
Na początku PTS zwraca uwagę na dyskryminację, z jaką mierzą się osoby transpłciowe oraz że są narażone "na przemoc motywowaną uprzedzeniami w największym stopniu spośród ogółu osób LGBTQ (lesbijek, gejów, osób biseksualnych, transpłciowych i queer) żyjących w Polsce". Oprócz tego organizacja zauważa, że osoby transpłciowe są grupą zmagającą się z największym ryzykiem przemocy fizycznej i seksualnej oraz której "doświadczenie wiąże się z istotnie wyższym ryzykiem występowania ideacji oraz prób samobójczych". PTS powołując się na zeszłoroczne badania podaje, że "wskaźniki opisujące rozpowszechnienie prób samobójczych wśród osób transpłciowych okazują się dwudziestodwukrotnie wyższe w porównaniu z tymi, które opisują populację generalną".
Następnie organizacja przedstawia kilka wskazówek, którymi powinni się kierować specjaliści zajmujący się zdrowiem psychicznym, somatycznym i seksualnym w trakcie terapii z osobą transpłciową. PTS wymienia otwartość na doświadczaną przez tę osobę tożsamość płciową i gotowość na jej eksplorację, zidentyfikowanie dysforii płciowej (jeśli występuje), dopasowanie metod terapeutycznych do indywidualnych możliwości i potrzeb osoby w zakresie psychoterapii, leczenia hormonalnego i/lub chirurgicznego, a także formalno-prawnej korekty oznaczenia płci, pomoc w radzeniu sobie z doświadczanym stresem mniejszościowym, zarówno z jego aspektami zewnętrznymi (stygmatyzacją społeczną i prześladowaniem), jak uwewnętrznionymi (zinternalizowaną transfobią) oraz wsparcie i psychoedukację zarówno osoby, jak i osób z rodziny i najbliższego otoczenia.
Istotne jest, że PTS zaznacza, że wszelkie działania, które podchodzą pod kategorię terapii konwersyjnych lub reparatywnych są "niewskazane, nieskuteczne i nieetyczne".
Organizacja zwraca też szczególną uwagę na język, jakim powinni posługiwać się specjaliści wobec osoby transpłciowej, uwzględniający "przyjętą przez daną osobę formę imienia, form rodzajowych wypowiadanych wobec niej zdań, a także zwracanie się do niej zwrotami typowymi wobec płci, w której psychologiczne funkcjonuje".
PTS wyodrębnia w stanowisku kategorię dzieci i młodzieży, polecając specjalistom, by "zamiast diagnozować i poddawać przymusowej terapii mającej na celu zidentyfikowanie dziecka czy nastolatka z jego biologiczną płcią, (...) uwzględniali ekspresję płci i tożsamości płciowej jako jeden z wielu obszarów funkcjonowania pacjenta".
Towarzystwo wspomina też o komplikacjach prawnych, które rodzą się w momencie, gdy osoba transpłciowa chce dokonać korekty płci w dokumentach państwowych. Organizacja postuluje, aby "ustalenie płci metrykalnej następowało na drodze nieprocesowego postępowania sądowego lub postępowania administracyjnego".
Na koniec PTS pisze: "Polskie Towarzystwo Seksuologiczne wzywa więc wszystkich zainteresowanych, a w szczególności lekarzy, psychologów, seksuologów, pracowników służb publicznych oraz innych osób mających wpływ na publiczną debatę do kształtowania odpowiednich postaw wobec osób transpłciowych, opartych o rzetelną wiedzę i respektowanie praw człowieka".
Całość oświadczenia można przeczytać na stronie internetowej PTS.
(ab)
Na początku PTS zwraca uwagę na dyskryminację, z jaką mierzą się osoby transpłciowe oraz że są narażone "na przemoc motywowaną uprzedzeniami w największym stopniu spośród ogółu osób LGBTQ (lesbijek, gejów, osób biseksualnych, transpłciowych i queer) żyjących w Polsce". Oprócz tego organizacja zauważa, że osoby transpłciowe są grupą zmagającą się z największym ryzykiem przemocy fizycznej i seksualnej oraz której "doświadczenie wiąże się z istotnie wyższym ryzykiem występowania ideacji oraz prób samobójczych". PTS powołując się na zeszłoroczne badania podaje, że "wskaźniki opisujące rozpowszechnienie prób samobójczych wśród osób transpłciowych okazują się dwudziestodwukrotnie wyższe w porównaniu z tymi, które opisują populację generalną".
ZOBACZ TEŻ Polskie Towarzystwo Seksuologiczne mówi nie homofobii Historyczne oświadczenie (podaj dalej)
Następnie organizacja przedstawia kilka wskazówek, którymi powinni się kierować specjaliści zajmujący się zdrowiem psychicznym, somatycznym i seksualnym w trakcie terapii z osobą transpłciową. PTS wymienia otwartość na doświadczaną przez tę osobę tożsamość płciową i gotowość na jej eksplorację, zidentyfikowanie dysforii płciowej (jeśli występuje), dopasowanie metod terapeutycznych do indywidualnych możliwości i potrzeb osoby w zakresie psychoterapii, leczenia hormonalnego i/lub chirurgicznego, a także formalno-prawnej korekty oznaczenia płci, pomoc w radzeniu sobie z doświadczanym stresem mniejszościowym, zarówno z jego aspektami zewnętrznymi (stygmatyzacją społeczną i prześladowaniem), jak uwewnętrznionymi (zinternalizowaną transfobią) oraz wsparcie i psychoedukację zarówno osoby, jak i osób z rodziny i najbliższego otoczenia.
Istotne jest, że PTS zaznacza, że wszelkie działania, które podchodzą pod kategorię terapii konwersyjnych lub reparatywnych są "niewskazane, nieskuteczne i nieetyczne".
Organizacja zwraca też szczególną uwagę na język, jakim powinni posługiwać się specjaliści wobec osoby transpłciowej, uwzględniający "przyjętą przez daną osobę formę imienia, form rodzajowych wypowiadanych wobec niej zdań, a także zwracanie się do niej zwrotami typowymi wobec płci, w której psychologiczne funkcjonuje".
PTS wyodrębnia w stanowisku kategorię dzieci i młodzieży, polecając specjalistom, by "zamiast diagnozować i poddawać przymusowej terapii mającej na celu zidentyfikowanie dziecka czy nastolatka z jego biologiczną płcią, (...) uwzględniali ekspresję płci i tożsamości płciowej jako jeden z wielu obszarów funkcjonowania pacjenta".
Towarzystwo wspomina też o komplikacjach prawnych, które rodzą się w momencie, gdy osoba transpłciowa chce dokonać korekty płci w dokumentach państwowych. Organizacja postuluje, aby "ustalenie płci metrykalnej następowało na drodze nieprocesowego postępowania sądowego lub postępowania administracyjnego".
Na koniec PTS pisze: "Polskie Towarzystwo Seksuologiczne wzywa więc wszystkich zainteresowanych, a w szczególności lekarzy, psychologów, seksuologów, pracowników służb publicznych oraz innych osób mających wpływ na publiczną debatę do kształtowania odpowiednich postaw wobec osób transpłciowych, opartych o rzetelną wiedzę i respektowanie praw człowieka".
Całość oświadczenia można przeczytać na stronie internetowej PTS.
(ab)
Komentarze (4)
HEJT STOP!Zapoznaj się z warunkami dodawania komentarzy
Komentuj
10.08.2018 10:36 Starrky (31) Częstochowa
Mimo, że stanowisko PTS się zmienia i klaryfikuje to niestety nie zmieni to ciemnoty w naszym kraju i tego jak ludzie zachowują się w stosunku do osób choć trochę się wyróżniających. Żyć się odechciewa, a szczególnie tutaj :|
cytuj zgłoś 0 0
04.07.2018 16:26 Jędza
Pamiętam z lat 70. informacje o Iranie. Kiedyś to był zupełnie normalny kraj do życia, niewiele różniący się od krajów europejskich. Ale nadeszła rewolucja, kler doszedł do władzy i widać to, co widać. Ciemnota, jeszcze gorszy zamordyzm i życie jak w średniowieczu. To samo dzieje się w Polsce od końca lat 80. Z jednej niewoli (czerwonej) przeszliśmy niepostrzeżenie w drugą (czarną - watykańską).
cytuj zgłoś 0 1
03.07.2018 17:46 Niezalogowany
Smutne mamy czasy, gdzie dobrą wiadomością jest dla nas stanowisko, które powinno być rzeczą całkowitą normalną
cytuj zgłoś 5 1
03.07.2018 14:42 RoadsterInSpace
Ach, żeby jeszcze rząd wziął to pod uwagę
cytuj zgłoś 4 0
Powiązane
Niedziela, 29.03.2020 Dziś Międzynarodowy Dzień Widoczności Osób Transpłciowych 
Środa, 20.10.2021 Międzynarodowy Dzień Zaimków: rozmowa z Radą Języka Neutralnego, prowadzącą stronę zaimki.pl 
Piątek, 30.04.2021 Limanowa: ksiądz na lekcji religii mówi o leczeniu homoseksualności elektrowstrząsami i wazektomią 
Wtorek, 24.11.2020 Wrocławska Kultura Równości oferuje Tęczowe Pogotowie - wsparcie psychologiczne i prawne dla osób LGBT+ 
Środa, 06.05.2020 Rocznica śmierci transpłciowej aktywistki Milo Mazurkiewicz Inne tematy
