Stephen Fry

Stephen Fry to jeden z najbardziej rozpoznawalnych i wszechstronnych brytyjskich artystów – aktor, komik, pisarz i prezenter. Widzowie znają go z kultowych seriali komediowych, takich jak Czarna Żmija czy Jeeves and Wooster. Dla społeczności LGBT+ jest jednak kimś więcej: od dekad pozostaje jedną z najbardziej wpływowych, jawnie homoseksualnych postaci w kulturze masowej, a jego kreacja Oscara Wilde’a przeszła do historii kina queerowego. Fry otwarcie mówi także o swoich zmaganiach z chorobą psychiczną, stając się ważnym głosem w walce z jej stygmatyzacją.

Początki i edukacja

Stephen John Fry urodził się 24 sierpnia 1957 roku w Londynie. Jego rodzina ze strony matki ma żydowskie korzenie, a część jej krewnych zginęła w Holokauście. Dorastał w hrabstwie Norfolk, a jego młodość była burzliwa. Był wyrzucany ze szkół i wszedł w konflikt z prawem, co skończyło się krótkim wyrokiem więzienia za kradzież kart kredytowych.

Punktem zwrotnym okazały się studia na Uniwersytecie w Cambridge. Tam dołączył do słynnej grupy komediowej Cambridge Footlights, gdzie dzięki Emmie Thompson poznał swojego wieloletniego partnera scenicznego, Hugh Lauriego. Wspólnie z nim i innymi artystami, takimi jak Emma Thompson, tworzył trzon pokolenia, które zdefiniowało brytyjską komedię lat 80.

Aktor, komik i pisarz

Kariera Fry'a nabrała tempa dzięki telewizji. Razem z Lauriem stworzył kultowy program skeczowy A Bit of Fry & Laurie oraz serial Jeeves and Wooster, w którym wcielił się w postać genialnego lokaja. Popularność przyniosły mu także role w serialu Czarna Żmija u boku Rowana Atkinsona. Jego talent komediowy i błyskotliwość sprawiły, że przez lata (2003-2016) prowadził uwielbiany przez Brytyjczyków teleturniej QI (Quite Interesting).

Jako aktor filmowy zasłynął przede wszystkim rolą w filmie Wilde (1997), gdzie wcielił się w postać słynnego irlandzkiego pisarza. Za tę kreację otrzymał nominację do Złotego Globu i nagrodę na festiwalu w Seattle.▸ Wystąpił również w takich produkcjach jak Hobbit czy Dom chłopców.▸ Jest także cenionym pisarzem, autorem powieści (The Liar), kilku tomów autobiografii oraz bestsellerowych książek przybliżających grecką mitologię (Mythos, Heroes). Jego głos znany jest milionom słuchaczy z brytyjskiej wersji audiobooków serii Harry Potter.

Życie prywatne, zdrowie i związki

Stephen Fry od lat otwarcie mówi o swoich problemach ze zdrowiem psychicznym. Cierpi na zaburzenia afektywne dwubiegunowe, co szczegółowo opisał w nagrodzonym Emmy dokumencie Stephen Fry: The Secret Life of the Manic Depressive. Publicznie przyznał się do próby samobójczej w 2012 roku, a jako prezydent organizacji Mind aktywnie działał na rzecz destygmatyzacji chorób psychicznych.

Pod koniec 2017 roku zdiagnozowano u niego raka prostaty, po czym poddał się operacji usunięcia narządu. Swoje doświadczenia wykorzystał, by apelować do mężczyzn o regularne badania profilaktyczne.▸ W przeszłości przyznawał się też do uzależnienia od kokainy w latach 80. i 90.▸

Na początku 2015 roku media obiegła informacja o jego planach ślubnych.▸ 17 stycznia 2015 roku poślubił młodszego o 30 lat komika i pisarza, Elliotta Spencera. Para rzadko pokazuje się publicznie, ceniąc swoją prywatność.

Ikona i aktywista LGBT+

Fry jest jedną z najbardziej rozpoznawalnych i szanowanych jawnie homoseksualnych osób w Wielkiej Brytanii. Choć nigdy nie dokonał medialnego „coming outu”, od początku swojej kariery w latach 80. nie ukrywał swojej orientacji. W autobiografii Moab Is My Washpot opisał, jak w młodości czuł „sekretny horror” związany z odkrywaniem homoseksualności i wstydem, który mu towarzyszył.

Jego aktywizm przybierał różne formy. Był ambasadorem Pride House podczas Igrzysk Olimpijskich w Londynie w 2012 roku.▸ Głośno protestował przeciwko antygejowskiemu prawu w Rosji przed Igrzyskami w Soczi, w liście otwartym porównując Władimira Putina do Hitlera.▸ W 2013 roku przeprowadził wywiad z Jairem Bolsonaro, późniejszym prezydentem Brazylii, który opisał jako „najbardziej mrożącą krew w żyłach konfrontację”, jakiej doświadczył.▸

Fry wspierał kampanię na rzecz równości małżeńskiej w Irlandii▸ i był jednym z sygnatariuszy listu krytykującego stanowisko Watykanu wobec praw osób LGBT.▸ Jego nazwisko regularnie pojawiało się na listach najbardziej wpływowych osób LGBT+ w Wielkiej Brytanii.▸ Za swoją działalność społeczną i charytatywną, 25 marca 2025 roku otrzymał z rąk króla Karola III tytuł szlachecki Knight Bachelor.▸