Wtorek, 05.06.2018, Aktualizacja: Środa, 01.04.2026
Trybunał Sprawiedliwości UE: pojęcie "współmałżonka" obejmuje pary jednopłciowe
Ważny wyrok wiążący kraje członkowskie
Na podstawie unijnego prawa członkom i członkiniom rodzin obywatelek i obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej przysługuje prawo do swobodnego przemieszczania się na jej terenie. Trybunał Sprawiedliwości UE wydał dzisiaj wyrok w odpowiedzi na sprawę zgłoszoną przez sąd konstytucyjny w Rumunii, gdzie obywatel kraju starał się o przyznanie prawa do legalnego pobytu w Rumunii dla swojego męża Amerykanina - uznano, że w kontekście korzystania z tego unijnego uprawnienia, pojęcie "współmałżonek" obejmuje także małżeństwa jednopłciowe, bez względu na to, czy w danym kraju obowiązuje równość małżeńska.
Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał dziś wyrok, w którym uznano, że na podstawie przepisów prawa UE związanych z przemieszczaniem się jej obywateli i obywatelek oraz członków oraz członkiń ich rodzin, pojęcie "współmałżonek" obejmuje także pary jednopłciowe pozostające w związku małżeńskim.
Wyrok zapadł w sprawie zgłoszonej przez sąd konstytucyjny w Rumunii. Przypominamy, że obywatel kraju przez cztery lata mieszkał w USA wraz ze swoim partnerem - obywatelem Stanów Zjednoczonych. Panowie zawarli związek małżeński w Brukseli w 2010 roku, a dwa lata później chcieli uzyskać dla Amerykanina - jako członka rodziny obywatela Rumunii - prawo legalnego pobytu w Rumunii na okres powyżej trzech miesięcy. Ich wniosek opierał się na unijnej dyrektywie dotyczącej swobodnego przemieszczania się na terenie państw członkowskich przez obywateli i obywatelki Unii i zezwalającej ich współmałżonkom na legalne dołączenie do nich.
W komunikacie prasowym dotyczącym wyroku można przeczytać, że rumuńskie organy poinformowały mężczyzn, że Amerykaninowi "przysługuje jedynie prawo pobytu przez trzy miesiące, między innymi dlatego, że nie może on zostać uznany w Rumunii za 'współmałżonka' obywatela Unii, ponieważ to państwo członkowskie nie uznaje małżeństw osób tej samej płci". Po uzyskaniu tej informacji panowie wnieśli do sądu skargę o dyskryminacji ze względu na orientację seksualną w odniesieniu do unijnego prawa.
Trybunał Sprawiedliwości UE w swoim wyroku uznał, że przyznanie parze jednopłciowej pozostającej w zawartym za granicą związku małżeńskim uprawnień na podstawie prawa unijnego jest możliwe, niezależnie od tego, czy w danym państwie członkowskim obowiązuje równość małżeńska, czy nie.
Wyrok ten jest wiążący dla wszystkich państw członkowskich UE - również dla tych, w których nie istnieją regulacje prawne związane z uznawaniem małżeństw jednopłciowych, a zatem także dla Polski. Jeśli więc obywatel lub obywatelka naszego kraju zawrze związek małżeński z osobą tej samej płci z kraju spoza UE, małżeństwo to będzie musiało być przez rząd każdego kraju członkowskiego traktowane na równi z małżeństwami różnopłciowymi, kiedy osoby pozostające w związku będą chciały skorzystać z unijnego prawa do swobodnego przemieszczania się obywateli i obywatelek UE wraz z członkami swoich rodzin.
Trybunał w wyroku zastrzegł jednak, że "obowiązek uznania przez państwo członkowskie, wyłącznie do celów przyznania pochodnego prawa pobytu obywatelowi państwa nienależącego do Unii, małżeństwa homoseksualnego zawartego w jednym z państw członkowskich zgodnie z prawem tego państwa, nie ma wpływu na instytucję małżeństwa w tym pierwszym państwie członkowskim. W szczególności obowiązek ten nie oznacza, by państwo członkowskie było zobowiązane do wprowadzenia w swoim prawie krajowym instytucji małżeństwa homoseksualnego".
Na koniec w treści wyroku zaznaczono, że państwo może utrudniać korzystanie z prawa do swobodnego przemieszczania się tylko jeśli znajdzie uzasadnienie zgodne z prawami podstawowymi zawartymi w Karcie praw podstawowych UE. Jak czytamy w komunikacie prasowym dotyczącym wyroku: "Jako że prawo do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego jest gwarantowane w art. 7 Karty, Trybunał wskazał, że również z orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka wynika, że relacja utrzymywana przez parę homoseksualną może mieścić się w zakresie pojęcia 'życia prywatnego', jak również pojęcia 'życia rodzinnego', tak samo jak relacja pary heteroseksualnej znajdującej się w takiej samej sytuacji".
Pełny tekst wyroku można przeczytać tutaj.
(ab)
Wyrok zapadł w sprawie zgłoszonej przez sąd konstytucyjny w Rumunii. Przypominamy, że obywatel kraju przez cztery lata mieszkał w USA wraz ze swoim partnerem - obywatelem Stanów Zjednoczonych. Panowie zawarli związek małżeński w Brukseli w 2010 roku, a dwa lata później chcieli uzyskać dla Amerykanina - jako członka rodziny obywatela Rumunii - prawo legalnego pobytu w Rumunii na okres powyżej trzech miesięcy. Ich wniosek opierał się na unijnej dyrektywie dotyczącej swobodnego przemieszczania się na terenie państw członkowskich przez obywateli i obywatelki Unii i zezwalającej ich współmałżonkom na legalne dołączenie do nich.
ZOBACZ TEŻ Kraje UE powinny uznawać pary tej samej płci Mówi rzecznik generalny Trybunału Sprawiedliwości
W komunikacie prasowym dotyczącym wyroku można przeczytać, że rumuńskie organy poinformowały mężczyzn, że Amerykaninowi "przysługuje jedynie prawo pobytu przez trzy miesiące, między innymi dlatego, że nie może on zostać uznany w Rumunii za 'współmałżonka' obywatela Unii, ponieważ to państwo członkowskie nie uznaje małżeństw osób tej samej płci". Po uzyskaniu tej informacji panowie wnieśli do sądu skargę o dyskryminacji ze względu na orientację seksualną w odniesieniu do unijnego prawa.
Trybunał Sprawiedliwości UE w swoim wyroku uznał, że przyznanie parze jednopłciowej pozostającej w zawartym za granicą związku małżeńskim uprawnień na podstawie prawa unijnego jest możliwe, niezależnie od tego, czy w danym państwie członkowskim obowiązuje równość małżeńska, czy nie.
Wyrok ten jest wiążący dla wszystkich państw członkowskich UE - również dla tych, w których nie istnieją regulacje prawne związane z uznawaniem małżeństw jednopłciowych, a zatem także dla Polski. Jeśli więc obywatel lub obywatelka naszego kraju zawrze związek małżeński z osobą tej samej płci z kraju spoza UE, małżeństwo to będzie musiało być przez rząd każdego kraju członkowskiego traktowane na równi z małżeństwami różnopłciowymi, kiedy osoby pozostające w związku będą chciały skorzystać z unijnego prawa do swobodnego przemieszczania się obywateli i obywatelek UE wraz z członkami swoich rodzin.
Trybunał w wyroku zastrzegł jednak, że "obowiązek uznania przez państwo członkowskie, wyłącznie do celów przyznania pochodnego prawa pobytu obywatelowi państwa nienależącego do Unii, małżeństwa homoseksualnego zawartego w jednym z państw członkowskich zgodnie z prawem tego państwa, nie ma wpływu na instytucję małżeństwa w tym pierwszym państwie członkowskim. W szczególności obowiązek ten nie oznacza, by państwo członkowskie było zobowiązane do wprowadzenia w swoim prawie krajowym instytucji małżeństwa homoseksualnego".
Na koniec w treści wyroku zaznaczono, że państwo może utrudniać korzystanie z prawa do swobodnego przemieszczania się tylko jeśli znajdzie uzasadnienie zgodne z prawami podstawowymi zawartymi w Karcie praw podstawowych UE. Jak czytamy w komunikacie prasowym dotyczącym wyroku: "Jako że prawo do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego jest gwarantowane w art. 7 Karty, Trybunał wskazał, że również z orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka wynika, że relacja utrzymywana przez parę homoseksualną może mieścić się w zakresie pojęcia 'życia prywatnego', jak również pojęcia 'życia rodzinnego', tak samo jak relacja pary heteroseksualnej znajdującej się w takiej samej sytuacji".
Pełny tekst wyroku można przeczytać tutaj.
(ab)
Powiązane
Wtorek, 02.10.2018 Ludwik Dorn o... związkach partnerskich 
Piątek, 27.03.2026 Równość małżeńska czy tylko symbol? Co oznacza wyrok NSA 
Wtorek, 25.11.2025 Polska musi uznać małżeństwa jednopłciowe zawarte w UE! Co oznacza wyrok TSUE? 
Piątek, 26.07.2019 Sąd w Bułgarii uznał małżeństwo obywatelki UE z Australijką 
Środa, 15.05.2019 Dumne historie: Wojtek i Michał Inne tematy
http://ec.europa.eu/social/main.jsp?catId=463&langId=pl
Nic z tych rzeczy, chyba jedenym efektem prawa jest to, że jeśli masz męża z zagranicy, to może osiąść w Twoim państwie członkowskim.