Piękny drań

Irlandzki film z 2016 roku, Piękny drań (Handsome Devil), to opowieść o dojrzewaniu, przyjaźni i poszukiwaniu własnej tożsamości w świecie zdominowanym przez sztywne normy. Wyreżyserowany przez Johna Butlera dramat z elementami komedii rozgrywa się w murach męskiego, katolickiego internatu, gdzie status ucznia definiuje przede wszystkim gra w rugby.

Outsider i sportowiec w jednym pokoju

Głównym bohaterem jest Ned, grany przez Fionna O’Shea. To wrażliwy, rudowłosy chłopak, który jest outsiderem i celem prześladowań ze strony szkolnych rugbystów. Jego świat staje na głowie, gdy do pokoju zostaje mu dokwaterowany Conor (Nicholas Galitzine), nowa gwiazda drużyny rugby, wyrzucony z poprzedniej szkoły za bójki.

Początkowa niechęć i strach Neda przeradzają się w nieoczekiwaną więź. Zmuszeni do współpracy przy szkolnym zadaniu, chłopcy odkrywają, że więcej ich łączy, niż dzieli. Ich rodząca się przyjaźń, a być może coś więcej, budzi jednak podejrzliwość i agresję rówieśników oraz części nauczycieli.

Symboliczną walkę o ich postawy toczy dwóch pedagogów. Z jednej strony jest empatyczny nauczyciel angielskiego, Dan Sherry (Andrew Scott), zachęcający uczniów do indywidualizmu. Z drugiej – trener rugby Pascal (Moe Dunford), uosabiający toksyczną męskość i hipokryzję.

Piękny drań: więcej niż film o sporcie

Film Johna Butlera rozgrywa się w przestrzeni, gdzie model „prawdziwego mężczyzny” to twardy i zorientowany na rywalizację sportowiec. Piękny drań skutecznie podważa ten stereotyp, pokazując, że tożsamość jest znacznie bardziej złożona i płynna.

Obraz kwestionuje zarówno wizerunek „zniewieściałego geja”, jak i przekonanie, że wrażliwość i zainteresowanie sztuką wykluczają się ze sportem. Film pokazuje, że można być jednocześnie utalentowanym rugbystą i osobą otwartą na emocje.

Piękny drań często klasyfikowany jest jako kino queer-friendly. Relacja Neda i Conora jest jednak przedstawiona subtelnie, a jej potencjalny romantyczny wymiar sugerują głównie piosenki użyte w ścieżce dźwiękowej i ogólna atmosfera. To opowieść utrzymana w ciepłym tonie, skupiona bardziej na akceptacji i przyjaźni jako formie miłości niż na otwartym romansie.

Obsada i twórcy irlandzkiej opowieści

Za reżyserię i scenariusz odpowiada John Butler, znany również z innego filmu z wątkami LGBT, The Stag. Główne role zagrali Fionn O'Shea (Ned) i Nicholas Galitzine (Conor). W obsadzie znaleźli się także Andrew Scott jako wspierający nauczyciel oraz Moe Dunford w roli konserwatywnego trenera.

Produkcją zajęła się irlandzka wytwórnia Treasure Entertainment. Zdjęcia kręcono między innymi w Castleknock, dzielnicy na przedmieściach Dublina, której lokalizacje posłużyły za tło dla elitarnej szkoły z internatem.

Jak film został przyjęty przez krytyków?

Odbiór filmu był w większości pozytywny. W serwisie Rotten Tomatoes uzyskał 83% pozytywnych recenzji krytyków, ze średnią oceną na poziomie 6,4/10. Na platformie Metacritic średnia wyniosła 59/100, co oznacza recenzje „mieszane lub umiarkowanie pozytywne”.

W Polsce recenzenci, m.in. z portalu Onet Kultura, chwalili zwłaszcza rolę Andrew Scotta oraz ciepły, humorystyczny ton filmu, który porusza poważne tematy, takie jak homofobia i presja rówieśnicza. Widzowie na portalu Filmweb docenili sympatycznych bohaterów i pozytywne przesłanie, choć niektórzy zwracali uwagę na przewidywalność fabuły.

Uwaga, to nie ta sama historia

Warto pamiętać, że fraza „Piękny drań” funkcjonuje w kulturze również jako tytuł popularnej powieści erotyczno-romantycznej autorstwa Christiny Lauren. Książka ta nie ma jednak żadnego związku z filmem Johna Butlera i opowiada zupełnie inną historię.