Lipa! Czyli Kochanowski komentuje

Jego Świątobliwość Benedykt XVI zainaugurował swój pontyfikat w sposób nie pozostawiający złudzeń, iż faktycznie będzie z jednej strony kontynuatorem "wielkiego dzieła" papieża Wojtyły, z drugiej zaś nadal pozostanie "Panzerkardinal", tym razem w wersji hard jako "Panzerpapa". Kontynuacja w obu wymiarach dotyczy, jak się okazuje, przede wszystkim absolutnie wrogiego stosunku do ludzkiej seksualności, w tym i nienawiści, bo trudno to inaczej nazwać, do osób homoseksualnych.

Najpierw zatem wypada przypomnieć, że w czasie pontyfikatu Wojtyły, gdy Raztiner był Wielkim Inkwizytorem, Watykan wydał bardzo wiele dokumentów na temat homoseksualizmu. Oficjalne zapisy zawarte w "Katechizmie Kościoła katolickiego", gdzie mowa jest o "należnym szacunku" wobec homoseksualistów, były w gruncie rzeczy tylko zasłoną dymną wobec rzeczywstej homofobii kościelnej. Oto w jednym z ostatnich dokumentów kościelnych, napisanych przez Razingera i zaaprobowanych przez Jana Pawła II, Kościół, po rytualnych zapewnieniach o "szcunku dla homoseksualistów" stwierdza:

"Obowiązkiem [państwa] jest przypominanie o niemoralności homoseksualnych związków, jak również utrzymanie zjawiska w takich granicach, by nie stanowiło ono zagrożenia dla moralności społecznej. Tolerancja bowiem nie może narażać młodych pokoleń na błędne rozumienie płciowości i małżeństwa. Wreszcie tam, gdzie dokonano już prawnej legalizacji związków homoseksualnych, konieczne jest przeciwstawienie się temu w sposób jasny i wyrazisty. Należy wstrzymać się od jakiejkolwiek formalnej współpracy w promowaniu i wprowadzaniu w życie praw tak wyraźnie niesprawiedliwych, a także, jeśli to możliwe, od działania na poziomie wykonawczym. W tej materii każdy może odwołać się do prawa odmowy posłuszeństwa z pobudek sumienia. Szacunek dla osób homoseksualnych nie może prowadzić do aprobowania zachowań homoseksualnych lub zalegalizowania tego typu związków. Wspólne dobro wymaga, aby prawa chroniły związki małżeńskie jako podstawę rodziny. Natomiast uznanie związków homoseksualnych albo zrównanie ich z małżeństwem oznaczałoby aprobatę zachowań wewnętrznie nieuporządkowanych. To zaś w konsekwencji czyniło by je modelem dla społeczeństwa, prowadząc do zagubienia podstawowych wartości, należących do wspólnego dziedzictwa ludzkości."
Czytamy dalej zdanie szokujące: "Związki jednopłciowe są szkodliwe dla prawidłowego rozwoju społeczności ludzkiej, szczególnie jeśli nastąpiłby znaczny wzrost ich wpływu na społeczność."(cyt. za KAI).

Zdania te ilustrują rzeczywiste rozumienie przez Watykan takich słów, jak "tolerancja" czy "szacunek dla osób homoseksualnych". Wyraźna i ordynarna homofobia powyższych stwierdzeń jest przecież w gruncie rzeczy uprawiedliwieniem i pobłogosławieniem wszlkich działań wymierzonych przeciwko publicznej obecności osób homoseksualnych, także tej - a właściwie przede wszystkim tej - związanej z poziomem instytucjonalnym.

Wątek ten podjął także Jan Paweł II w jednym ze swoich ostatnich publicznych wystąpień, stwierdzając, że legalizacja związków homoseksualnych jest jednym z przejawów "triumfu cywilizacji śmierci". W tym kontekście hołdy, jakie niektórzy działacze LGBT w Poslce publicznie składali papieżowi Wojtyle po jego śmierci brzmiały dla mnie jak kiepski żart...

To zresztą problem odrębny - pontyfikat Wojtyły jest w świecie teologicznym (oczywiście poza Polską) jednoznacznie określany jako skrajnie konserwatywny i oznaczający w wielu kwestiach radykalny odwót od reformy Koscioła zainicjowanej na Soborze Watykańskim II - odwrót oczywiście prezentowany jako realizacja postanowień soborowych. Choćby słynny ekumenizm Jana Pawła II przy bliższym oglądzie ujawnia się jako całkowicie pozorny, bowiem okazuje się, że wszystkie dwustronne dialogi ekumeniczne (katolicko - luterański, katolicko - starokatolicki czy katolicko - prawosławny) utknęły w martwym punkcie. W tym ekumenizmie bez ekumenizmu, podobnie jak w tolerancji wobec homoseksualistów bez tolerancji ujawnia się podwójna twarz Wojtyły i współczesnego papiestwa w ogóle: z jednej strony dobroduszny wujaszek, którego uwielbiają tłumy, z drugiej srogi despota, który dokonał dramatycznej centralizacji Kościoła, znacznie ograniczył rolę świeckich w Kościele, ponownie powrócił do praktyki ekskomunik "nieposłusznych teologów" (mało kto wie, że Paweł VI nie ekskomunikował żadnego z liberalnych teologów, starając się prowadzić z nimi dialog, natomiast Wojtyła po koronacji na papieża natychmiast wyrzucił z Kościoła m.in. Eugena Drewermanna czy objął zakazem wykładania teologii jednego z najwybitniejszych teologów XX wieku, Hansa Kunga, nota bede jednego z najaktywniejszych teologów Soboru Watykańskiego II).

Ten rys pontyfikatu Jana Pawła II jest, jak idać, kontynuowany przez obecnego papieża. Na myśl przychodzą następujące słowa jednego z teologów niemieckich, prof. Herrmanna z uniwersytetu w Munster. Napisał on: "Wiele z obajwów wskazuje, że w idących dziesięcioleciach Kościół się będzie adaptował do coraz bardziej reakcyjnego ducha czasów i stanie się jeszcze bardziej fundamentalistyczny, niż możemy to sobie wyobrazić."

Prawdziwości tych słów doświadczamy obecnie, gdy Benedykt XVI, ustami szefa jednej z papieskich dykasterii, wzywa hiszpańskich urzędników do nieposłuszeństwa wobec prawa poprzez odmawianie udzielania ślubów osobom homoseksualnym. Skandal to podwójny. Po pierwsze jest to bowiem bezprecedensowa ingerencja obcego państwa (Watykanu) w wewnętrzne sprawy drugiego (Hiszpanii), co doprowadzić może do zerwania stosunków dyplomatycznych pomiędzy tymi dwoma krajami. Po drugie zaś mamy zwiastun nowego podejścia do roli Kościoła we współczesnym świecie, roli porównywalnej do tej, jaką Kościół odgrywał w średniowieczu. Jak pamiętamy, do tradycji polityki papieskiej należało wzywanie obywateli państwa skonfliktowanego z papieżem do nieposłuszeństwa wobec władcy, do prowadziło do licznych wojen. Nieoczekiwanie, w najzupełniej absurdalny sposób, Benedykt usiłuje restaurować tę praktykę, kontynuując i rozwijając twórczo stanowisko Jana Pawła II, choćby to zarysowane w omówionym wyżej dokumencie. Możemy się zatem spodziewac wzrostu agresji Kościoła rzymskiego, także w Polsce oraz aktów, których nie można nazwać inaczej niż antyobywatelskim terroryzmem - namawianiem do nieposłuszeństwa wobec prawa nieakcpetowanego przez Watykan.

Owszem, tego rodzaju skandaliczna praktyka wywoła duże zamieszanie, ale nie obawiajmy się: nie powstrzyma zachodzącej w społeczeństwach zmiany kulturowej. Nasze poglądy na ludzką seksualność uległy nieodwracalnej zmianie pod koniec lat sześdziesiatych ubiegłego wieku i od tej pory trwa grutnowna przebudowa tych instytucji społecznych, które związane są z seksualnością. Zmienia się model rodziny, o czym pisze m.in. prof. Krystyna Slany w swojej książce o altenrnatywnych formach życia rodzinnego, zmieniają się postawy społeczne wobec osób homoseksualnych. Jest to zmiana o charakterze bezprecedensowym i historycznym, zaś próby jej powstrzymania są niczym innym, niż zawracaniem kijem Wisły.

Problem polega na tym, że Kościól katolicki stanie się źródłem nienawiści i napieć społecznych, będzie wzywał do walki, do nieposłuszeństwa, do oporu sprzecznego z zasadmi funkcjonowania wspólczesnej demokracji. W tym sensie wybór Ratzingera na tron papieski jest bardzo niepomyślnym wydarzeniem. Nie dlatego, że zdoła on powstrzymać te wielką przemianę obyczajowości, ale dlatego, że potężne wspracie zyskają nurty antydemokratyczne, reprezentowane w Polace przez LPR, PiS czy także niektóre środowiska w PO, co w konsekwencji prowadzić może do prób obalenia zasad funkcjonowania demokracji przedstawicielskiej i wprowadzenia jakiegos rodzaju rządów autorytarnych. Wówczas przestanie się liczyć wola społeczeństwa wyrażona w wyborach (hiszpańscy socjaldemokraci zapowiadali przed wyborami m.in. legalizację małżeństw homoseksualnych i udzielone im poparcie stało się wyrazem społecznej akceptacji dla tych zamierzeń), zaś metodą walki politycznej stanie się antyobywatelski terroryzm fundamentalistycznej mniejszości.

Powiedzmy na koniec mocno - wspólczesny Kościół rzymski staje się wrogiem demokracji, wrogiem tych zasad ustanawiania porządku wspólnego, które oparte są na idei indywidualizmu i praw człowieka. Jednak test hiszpański wskazuje, że można się tej wrogości przeciwstawić w imię tych wartości, których Kościół miał bronić: dobra człowieka i prawa każdego do szacunku i miłości. Pozostaje mieć nadzieję, że nastepny papież włączy Kościół do wspólnych wysiłków budowania demokracji opartej na równości i sprawiedliwości. W przeciwnym wypadku instytucja ta przemieni się w jeszcze jedną, walczącą w wogim światem, sektę.

Jacek Kochanowski